“ผลาญงบเฉียดล้านลบประวัติศาสตร์!

 แฉเทศบาลสะเตงนอก แอบเปลี่ยนชื่อซอย-ดอดแก้ทะเบียนราษฎร ชาวบ้านฮือต้านจนยอมถอย”

จากกรณีเกิดกระแสวิพากษ์วิจารณ์อย่างหนักในพื้นที่เทศบาลเมืองสะเตงนอก อ.เมืองยะลา จ.ยะลา ภายหลังชาวบ้านในพื้นที่ผังเมือง 4 โพสต์ภาพป้ายชื่อซอยใหม่ที่เพิ่งนำมาติดตั้ง จากเดิมที่ชาวบ้านคุ้นเคยและใช้ชื่อ “ซอยจิตรภักดี” มายาวนานกว่า 30 ปี แต่ป้ายใหม่กลับระบุข้อความว่า “ถนนปารามีแต – ตือเบาะ ซอย ลาโจ๊ะ 9/11 (จิตรภักดี) หมู่ที่ 12 บ้านลาโจ๊ะ” โดยนำชื่อเดิมไปใส่วงเล็บไว้ด้านล่าง จนเกิดการตั้งคำถามถึงกระบวนการมีส่วนร่วมของประชาชน และความโปร่งใสในการดำเนินงานขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นนั้น

จากการตรวจสอบข้อมูลเชิงลึกพบว่า โครงการติดตั้งป้ายชื่อซอยเจ้าปัญหาดังกล่าว เป็นส่วนหนึ่งของ โครงการปรับปรุงเลขหมายประจำบ้านและชื่อตรอก ซอย ในทะเบียนบ้าน ตั้งแต่หมู่ที่ 1 ถึงหมู่ที่ 13 ของเทศบาลเมืองสะเตงนอก โดยมีรายละเอียดการจัดซื้อจัดจ้างที่น่าสนใจ

สัญญาปีงบประมาณล่าสุด ติดตั้งป้ายชื่อซอยใหม่จำนวน 45 ป้าย ใช้วงเงินงบประมาณทั้งสิ้น 994,000 บาท (เฉลี่ยป้ายละประมาณ 22,088 บาท) ซึ่งเป็นชุดป้ายที่มีกรณีพิพาทเปลี่ยนชื่อเป็น “ซอยลาโจ๊ะ”

สัญญาย้อนหลังปี 2567 เทศบาลเมืองสะเตงนอกเคยจัดซื้อป้ายชื่อซอยด้วย วิธีคัดเลือก มาแล้วรอบหนึ่ง จำนวน 30 ป้าย ตั้งงบประมาณไว้ 600,000 บาท วงเงินตามสัญญาอยู่ที่ 597,060 บาท หรือเฉลี่ยตกป้ายละ 19,902 บาท

เมื่อรวมงบประมาณทั้ง 2 สัญญา พบว่าเทศบาลเมืองสะเตงนอกใช้งบประมาณในการจัดทำและติดตั้งป้ายชื่อตรอกซอยไปแล้วกว่า 1,591,060 บาท

ก่อนหน้านี้ เมื่อวันที่ 12 ต.ค. 2569 ทางเทศบาลเมืองสะเตงนอกได้ออกหนังสือชี้แจงและขออภัย โดยระบุว่าเกิดความผิดพลาดในขั้นตอนการจัดทำและผลิตป้าย ทำให้รายละเอียดบนป้ายไม่ตรงตามประกาศของสำนักทะเบียนท้องถิ่นฯ และสั่งการให้เร่งปลดป้ายออกทันที พร้อมยืนยันว่าจะยังคงใช้ชื่อ “ซอยจิตรภักดี” ตามเดิม

กระทั่งเวลา 17.00 น. วันที่ 15 ต.ค. 2569 ณ โครงการนิบง ปะจูรง ต.สะเตงนอก เทศบาลเมืองสะเตงนอกได้เปิดเวทีประชาคมย่อย โดยมี นายศรัณย์พล ลีฬหาวงศ์ รองนายกเทศมนตรีเมืองสะเตงนอก, นายอิรฟาน ดอเลาะ ปลัดเทศบาลเมืองสะเตงนอก, นายอมร นิลรัตน์ รองปลัดเทศบาล และเจ้าหน้าที่ที่เกี่ยวข้อง ร่วมชี้แจงต่อเจ้าของบ้านในพื้นที่ซอยจิตรภักดี และจิตรภักดี 1 กว่า 100 คน

บรรยากาศการประชุมเป็นไปด้วยความตึงเครียดและมีการปะทะคารมอย่างดุเดือดนานกว่า 40 นาที เนื่องจากชาวบ้านยืนกรานไม่ยอมรับการเปลี่ยนชื่อซอยที่ไม่มีการแจ้งประชาสัมพันธ์ล่วงหน้า นอกจากนี้ ที่ประชุมยังตรวจพบข้อเท็จจริงสำคัญว่า ในระบบฐานข้อมูลทะเบียนราษฎรได้มีการแก้ไขเปลี่ยนแปลงชื่อซอยของประชาชนไปเรียบร้อยแล้ว ส่งผลให้ชาวบ้านเกิดความกังวลอย่างยิ่งต่อผลกระทบทางนิติกรรมและเอกสารสิทธิ์

ท้ายที่สุด ฝ่ายบริหารเทศบาลเมืองสะเตงนอกจึงยอมรับมติชาวบ้าน โดยตกลงที่จะคงชื่อ “ซอยจิตรภักดี 1 ถึง ซอยจิตรภักดี 5” ไว้ทั้งหมด พร้อมรับปากแก้ไขฐานข้อมูลทะเบียนราษฎรให้กลับคืนสภาพเดิม และจะรื้อถอนป้ายพิพาทเพื่อนำป้ายชื่อเดิมกลับมาติดตั้งภายใน 30 วัน

นางสาวนูรลีนา ยากะจิ ชาวบ้านในซอยจิตรภักดี เปิดเผยต่อผู้สื่อข่าวว่า ตนอาศัยอยู่มากว่า 6 ปี ที่ผ่านมาเทศบาลฯ มีกิจกรรมอะไรก็แจกใบปลิวตลอด แต่เรื่องเปลี่ยนชื่อซอยกลับเงียบสนิท

“ในฐานะคนมลายู คำว่า ‘ลาโจ๊ะ’ แปลว่าไกลโพ้น ขัดแย้งกับความเป็นจริงที่ตรงนี้อยู่ใจกลางความเจริญ ใกล้ทั้งห้างโลตัสและร้านสะดวกซื้อ ชาวบ้านที่อยู่มา 20–30 ปี ต่างงุนงง ทุกคนต้องการชื่อซอยจิตรภักดีเหมือนเดิม”

ด้าน นางพยอม วีระวัฒน์ ระบุตรงกันว่า ตนอยู่อาศัยมาร่วม 5 ปี ไม่เคยมีใครมาชวนทำประชาคม มารู้อีกทีเจ้าหน้าที่ก็มาปักป้ายเสร็จแล้ว จึงอยากเรียกร้องให้นำชื่อเดิมที่มีความหมายดีและผูกพันกลับคืนมา

ทั้งนี้ ปัญหาการติดตั้งป้ายชื่อซอยใหม่ทั้ง 45 ป้าย ในพื้นที่หมู่ 1 ถึง 13 ของเทศบาลเมืองสะเตงนอก ยังคงเป็นประเด็นที่ต้องจับตา เนื่องจากมีแนวโน้มว่าชาวบ้านในชุมชนอื่นๆ ที่ได้รับผลกระทบจากการเปลี่ยนชื่อซอยโดยไม่ผ่านการมีส่วนร่วม อาจรวมตัวเคลื่อนไหวคัดค้านในลักษณะเดียวกันต่อไป

เปิดเอกสาร จัดระเบียบผังเมือง! เทศบาลเมืองสะเตงนอก ออกประกาศล้างชื่อ-ตั้งใหม่รวดเดียว 90 ซอย หมู่ 12 ตามที่ สำนักทะเบียนท้องถิ่นเทศบาลเมืองสะเตงนอก อำเภอเมืองยะลา จังหวัดยะลา ได้ออกประกาศเรื่องการตั้งชื่อและเปลี่ยนแปลงชื่อถนน ซอย ในพื้นที่หมู่ที่ 12 เขตเทศบาลเมืองสะเตงนอก เพื่อให้เกิดความเหมาะสม ความเป็นระเบียบเรียบร้อย และอำนวยความสะดวกในการตรวจสอบ ค้นหาที่อยู่ของประชาชน โดยอาศัยอำนาจตามระเบียบสำนักทะเบียนกลาง ว่าด้วยการจัดทำทะเบียนราษฎร พ.ศ. 2535 (รวมแก้ไขเพิ่มเติมถึงฉบับที่ 7 พ.ศ. 2564) ข้อ 15 (1) ที่กำหนดให้นายทะเบียนท้องถิ่นดำเนินการตั้งชื่อถนน ตรอก ซอย ให้ครบถ้วน   การปรับปรุงและจัดระเบียบระบบชื่อซอยในครั้งนี้ ครอบคลุมพื้นที่ถนนหลัก 5 สาย รวมทั้งสิ้น 90 ซอย

โดยมีทั้งการตั้งชื่อใหม่ การเปลี่ยนชื่อเดิม และการคงชื่อเดิมไว้ แบ่งรายละเอียดตามแนวสายทางได้ดังนี้   ถนนบารามีแต – ตือเบาะ (ช่วงถนนผังเมือง 4 ซอย 24 ถึงถนนทางหลวงหมายเลข 4063 ยะลา-รามัน): มีการจัดการชื่อซอยรวม 41 ซอย ส่วนใหญ่ถูกปรับเปลี่ยนระบบชื่อให้เข้าชุดกันเป็น “ซอยลาโง๊ะ” ตามด้วยหมายเลขลำดับ (ตั้งแต่ ซอยลาโง๊ะ 1 ถึง 17/6 ) โดยระบุชื่อเดิมกำกับไว้ท้ายวงเล็บ และมีการกำหนดตั้งชื่อใหม่เพิ่มเติม ขณะที่ช่วงปลายทางในกลุ่ม “ซอยจิตรภักดี” ถึง “ซอยจิตรภักดี 1/5” รวม 7 ซอย ยังคงให้ใช้ชื่อเดิม

ถนนผังเมือง 4 ซอย 12 (ช่วงถนนผังเมือง 4 ถึงถนนบารามีแต – ตือเบาะ) รวม 16 ซอย มีการจัดระบบชื่อบางส่วนเข้าสู่ “ซอยกิตติ” พร้อมตั้งชื่อซอยย่อยใหม่ ขณะที่ซอยสำคัญเดิม เช่น ซอยอำนวย, ซอยบุญอำนวย, ซอยสัมพันธ์, ซอยพุฒิพงศ์, ซอยเปรม และซอยรัตนสิทธิ์ ยังคงให้ใช้ชื่อเดิม

ถนนผังเมือง 4 ซอย 12 – บ้านพงบูโล๊ะ (ช่วงถนนบารามีแต – ตือเบาะ ถึง ถนนร่มเกล้า) รวม 24 ซอย มีการเปลี่ยนชื่อซอยเดิมและตั้งชื่อใหม่เป็นระบบ “ซอยบาเซ็ง” ทั้งหมด (ซอยบาเซ็ง 1 ถึง 11/1)   ถนนกูโบร์ (ช่วงสี่แยกถนนผังเมือง 4 ซอย 12 – บ้านพงบูโล๊ะ ถึงสิ้นสุดเขตตำบลสะเตงนอก) รวม 5 ซอย กำหนดตั้งชื่อใหม่เป็น “ซอยกูโบร์ 1, 3, 5, 7” และ “ซอยบาเซ็ง 9”

ถนนหน้าอนามัย (ช่วงสี่แยกถนนผังเมือง 4 ซอย 12 – บ้านพงบูโล๊ะ ถึงสี่แยกบ้านนัดโต๊ะโมง)รวม 4 ซอย ปรับเปลี่ยนและตั้งชื่อใหม่เป็น “ซอยหน้าอนามัย 1, 3, 5 และ 7”

ทั้งนี้ ประกาศดังกล่าวลงนามโดย นางสาวนันท์ตา ไชยลาภ รองปลัดเทศบาล ปฏิบัติราชการแทนนายทะเบียนท้องถิ่นเทศบาลเมืองสะเตงนอก เมื่อวันที่ 27 กันยายน 2567  โดยระบุท้ายประกาศว่า หากประชาชนหรือผู้มีส่วนได้เสียมีข้อสงสัยหรือประสงค์จะคัดค้านการตั้งชื่อและเปลี่ยนแปลงชื่อถนนและซอยดังกล่าว สามารถแจ้งต่อนายทะเบียนท้องถิ่นเทศบาลเมืองสะเตงนอกได้ภายใน 30 วัน นับแต่วันที่ออกประกาศ เพื่อดำเนินการตามขั้นตอนของกฎหมายต่อไป