ปั้น ‘นักเล่าเรื่องรุ่นเยาว์’ ใช้ ‘การ์ตูน 4 ช่อง’ ถ่ายทอดทุนวัฒนธรรมชุมชน

ยกระดับสู่เมืองเศรษฐกิจสร้างสรรค์
ภาพวาดระบายสีสดใสที่ถูกแต่งแต้มลงบนกระดาษ ไม่ได้เป็นเพียงแค่ผลงานศิลปะทั่วไป แต่คือเครื่องมือสำคัญในการถ่ายทอด “ทุนวัฒนธรรม” ของท้องถิ่น จากฝีมือของกลุ่มเยาวชนระดับชั้นประถมศึกษาในอำเภอพนัสนิคม จังหวัดชลบุรี ที่เข้าร่วมอบรมในกิจกรรม “สร้างนักเล่าเรื่องวิถีวัฒนธรรมชุมชน รุ่นเยาว์” เมื่อวันที่ 1 พฤศจิกายน 2569 ที่ผ่านมา
กิจกรรมดังกล่าว ได้รับเกียรติจาก อาจารย์กิรติ ศรีสุชาติ รองคณบดีฝ่ายกิจการนักศึกษา คณะศิลปกรรมศาสตร์ และอาจารย์ประจำสาขาการออกแบบกราฟิก มหาวิทยาลัยธุรกิจบัณฑิตย์ เป็นวิทยากรในการแนะนำเทคนิคการเล่าเรื่อง (Storytelling) ผ่านการใช้ “การ์ตูน 4 ช่อง” เพื่อให้เยาวชนสามารถสื่อสารเรื่องราวในชุมชนของตนเองให้น่าสนใจและเข้าถึงง่าย
ในการอบรม เยาวชนแต่ละกลุ่มได้ระดมความคิดและเลือกนำเสนอเรื่องราวใกล้ตัวที่สะท้อนถึงวิถีชีวิตในชุมชน อาทิ การถ่ายทอดประเพณีและการละเล่น “เอ็งกอ” ซึ่งลงลึกถึงการฝึกซ้อมท่าทาง การแต่งหน้า-แต่งตัว และการแนะนำตัวละคร 108 ผู้กล้า ขณะที่บางกลุ่มเลือกบอกเล่าวิถีชีวิตผ่าน “การทำกระทง” ตลอดจนการนำเสนอของกินพื้นถิ่นอย่าง “ขนมครก”
แม้จะเป็นเพียงกิจกรรมระยะสั้น แต่เป้าหมายสำคัญคือการ “จุดประกายความคิด” ให้เยาวชนในพื้นที่ได้ตระหนักและเข้าใจถึงความหมายของคำว่า “ทุนวัฒนธรรม” ว่าไม่ได้จำกัดอยู่เพียงแค่งานประเพณีระดับจังหวัด หรือชุดประจำชาติเท่านั้น ทว่าสิ่งเล็กๆ ในชีวิตประจำวัน ไม่ว่าจะเป็น อาหารท้องถิ่น ร้านค้าเก่าแก่ สถานที่แห่งความทรงจำ ภาษาถิ่น สำเนียง งานประดิษฐ์ หรือการละเล่น ล้วนเป็น “ทุน” ที่มีมูลค่า
การปลูกฝังให้เยาวชนสามารถนำสิ่งเล็กๆ เหล่านี้มาถ่ายทอดเป็นเรื่องเล่าให้คนภายนอกได้รับรู้ ไม่เพียงแต่เป็นการอนุรักษ์รากเหง้าของตนเอง แต่ยังเป็นการปูทางไปสู่การสร้างรายได้และการพัฒนาเศรษฐกิจในชุมชนอย่างยั่งยืนในอนาคต สอดคล้องกับแนวคิดที่ว่า “ทุนทางวัฒนธรรมชุมชน = ทุนชาติ” และ “ทุนวัฒนธรรม สร้างชาติ”
สำหรับกิจกรรม “สร้างนักเล่าเรื่องวิถีวัฒนธรรมชุมชน รุ่นเยาว์” เป็นส่วนหนึ่งของโครงการวิจัยเรื่อง “การบริหารจัดการสื่อวัฒนธรรมชุมชนเพื่อยกระดับเมืองรองสู่เมืองเศรษฐกิจสร้างสรรค์” ภายใต้แผนงานเป้าหมายสำคัญเรื่อง “ยกระดับเมืองรองสู่เมืองเศรษฐกิจวัฒนธรรม” นำทีมขับเคลื่อนโดย ดร.ธนภณ วัฒนกุล ประธานคณะกรรมการส่งเสริมแผนงานเป้าหมายสำคัญ (Promoting Committee : PC) และ ดร.ถวิลวดี บุรีกุล ผู้อำนวยการแผนงานเชิงกลยุทธ์การนำงานวิจัยและนวัตกรรมไปใช้ประโยชน์ฯ (PD)
โครงการนี้ได้รับการสนับสนุนจาก กระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (อว.) กองทุนส่งเสริมวิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (กองทุน ววน.) สำนักงานคณะกรรมการส่งเสริมวิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (สกสว.) สำนักงานเร่งรัดการวิจัยและนวัตกรรมเพื่อเพิ่มความสามารถการแข่งขันและการพัฒนาพื้นที่ (รวพ.) และหน่วยบริหารจัดการทุนด้านการพัฒนาพื้นที่ (บพท.) โดยมี มูลนิธิสื่อสานพลังชุมชน เป็นหน่วยงานดำเนินงานหลักในการขับเคลื่อนโครงการลงสู่พื้นที่จริง



