เมื่อวันที่ 2 มีนาคม 2569 สภาพการณ์การใช้พลังงานในพื้นที่จังหวัดชายแดนภาคใต้ ท่ามกลางกระแสความตึงเครียดของสถานการณ์การสู้รบในภูมิภาคตะวันออกกลางที่ทวีความรุนแรงขึ้น ซึ่งส่งผลกระทบโดยตรงต่อเสถียรภาพด้านพลังงานและราคาขายปลีกน้ำมันทั่วโลก

      จากการลงพื้นที่ตรวจสอบบรรยากาศบริเวณสถานีบริการน้ำมัน ในพื้นที่จังหวัดชายแดนภาคใต้โดยรวม พบว่ามีประชาชน ผู้นำรถยนต์และรถจักรยานยนต์ส่วนตัว เข้าคิวรอรับบริการเติมน้ำมันอย่างต่อเนื่องตลอดทั้งวัน แม้จะเป็นช่วงวันหยุดแต่ปริมาณรถที่เข้าใช้บริการถือว่าหนาแน่นกว่าปกติอย่างเห็นได้ชัด โดยส่วนใหญ่ระบุว่าต้องการเติมให้เต็มถังไว้ก่อนเพราะไม่มั่นใจในสถานการณ์วันข้างหน้า

        จากการสำรวจราคาขายปลีกน้ำมัน ณ วันที่ 2 มีนาคม 2569 พบว่าราคายังคงทรงตัว โดยน้ำมันดีเซลอยู่ที่ 30.44 บาทต่อลิตร ขณะที่กลุ่มเบนซินอย่าง แก๊สโซฮอล์ 95 จำหน่ายที่ 31.05 บาทต่อลิตร และ E20 อยู่ที่ 28.84 บาทต่อลิตร

     พนักงานประจำสถานีบริการยืนยันกับผู้สื่อข่าวว่า จนถึงขณะนี้ราคายังถือว่าอยู่ในระดับปกติ และยังไม่มีคำสั่งปรับราคาเร่งด่วนจากส่วนกลางเข้ามาในพื้นที่ อย่างไรก็ตาม บรรยากาศการเติมน้ำมันเริ่มมีความคึกคักผิดปกติ เนื่องจากประชาชนติดตามข่าวสารสงครามอย่างใกล้ชิดและเกรงว่าราคาจะพุ่งสูงขึ้นในเร็วๆ นี้

     แม้ตัวเลขราคาหน้าปั๊มจะยังไม่ขยับ แต่จากการสอบถามเสียงสะท้อนของประชาชนในพื้นที่ พบว่าความกังวลใจไม่ได้หยุดอยู่แค่เรื่องของ “ราคา” เท่านั้น แต่ลามไปถึงประเด็นความมั่นคงทางพลังงานที่อาจส่งผลกระทบในระยะยาว

     นายอับดุล ผู้ใช้รถในจังหวัดยะลา เปิดเผยว่า ปัจจุบันตนเองต้องแบกรับภาระค่าใช้จ่ายด้านน้ำมันเฉลี่ยสัปดาห์ละเกือบ 1,000 บาท ซึ่งถือเป็นสัดส่วนที่สูงเมื่อเทียบกับรายได้ แต่สิ่งที่น่ากังวลใจยิ่งกว่าในยามที่มีสงครามในต่างประเทศ คือ “การขาดแคลนน้ำมัน”  “ถ้าแค่แพง เรายังพอประหยัดหรือลดการเดินทางได้ แต่ถ้ามันขาดแคลน ปั๊มไม่มีน้ำมันให้เติม อันนี้คือเรื่องใหญ่ เพราะหมายถึงเครื่องจักรทำมาหากินและการขนส่งสินค้าอุปโภคบริโภคจะหยุดชะงักทันที” นายอับดุล ระบุ

     ด้านพนักงานบริการในปั๊มน้ำมันรายหนึ่ง ให้ข้อมูลเสริมว่า “ตอนนี้ราคายังนิ่ง แต่คาดว่าน่าจะมีขยับเร็วๆ นี้ ได้ยินฝ่ายบริหารพูดคุยกันอยู่ ตอนนี้บรรยากาศการเติมน้ำมันของประชาชนยังปกติ แต่พอน้ำมันขึ้น คิดว่าจะแห่กันมาเติมจำนวนมาก อาจจะวันสองวันนี้ น่าจะแห่กันขึ้นราคาและชาวบ้านก็ต้องแห่กันมา”

    แหล่งข่าวจากกลุ่มผู้ประกอบการขนส่งในพื้นที่รายหนึ่ง ให้ความเห็นว่า ปัญหาในจังหวัดชายแดนภาคใต้มีความเปราะบางกว่าพื้นที่อื่น หากเกิดภาวะน้ำมันขาดแคลน จะกระทบต่อห่วงโซ่อุปทานทั้งระบบ โดยเฉพาะการขนส่งสินค้าเกษตรและสินค้าอุปโภคบริโภคข้ามพรมแดน

     ดังนั้น จึงเรียกร้องให้หน่วยงานที่เกี่ยวข้อง โดยเฉพาะกระทรวงพลังงานและพาณิชย์จังหวัด เร่งบริหารจัดการสต็อกน้ำมันในพื้นที่ให้เพียงพอ และตรวจสอบสถานีบริการน้ำมันอย่างเข้มงวด เพื่อป้องกันการ “กักตุน” หรือการฉวยโอกาสปิดปั๊มเพื่อรอน้ำมันขึ้นราคา ซึ่งจะยิ่งเป็นการซ้ำเติมความเดือดร้อนของประชาชนในพื้นที่ที่มีค่าครองชีพสูงอยู่แล้ว

    สถานการณ์น้ำมันในพื้นที่ชายแดนใต้หลังจากนี้ จึงไม่ได้เป็นเพียงเรื่องของ “ตัวเลขราคา” แต่เป็นบทพิสูจน์การบริหารจัดการภาวะวิกฤตของรัฐบาล ท่ามกลางเปลวเพลิงสงครามในตะวันออกกลางที่ยังไม่มีทีท่าว่าจะสงบลง 

ชูโมเดล ‘ปลูกป่าในใจคน’ ฟื้นต้นน้ำ – จับตา งบประมาณบูรณาการปี 69

      ปัญหาอุทกภัยในพื้นที่จังหวัดชายแดนภาคใต้ กลายเป็น “มหากาพย์” ที่ฉายซ้ำทุกปี ความสูญเสียมหาศาลที่เกิดขึ้นในช่วงปี 2567-2568 ทิ้งรอยแผลไว้ในใจคนพื้นที่ แต่น้อยครั้งนักที่จะมีผู้บริหารระดับสูงยอมรับความจริงว่า ความหายนะเหล่านั้นมีสาเหตุหลักมาจาก “การบริหารจัดการที่ล้มเหลว” มากกว่าปริมาณน้ำฝนที่ตกลงมา

     ล่าสุด ความเคลื่อนไหวที่น่าจับตาเกิดขึ้นท่ามกลางแสงแดดจ้าในช่วงต้นปี เมื่อ นายปิยะศิริ วัฒนวรางกูร เลขาธิการศูนย์อำนวยการบริหารจังหวัดชายแดนภาคใต้ (ศอ.บต.) ตัดสินใจ “เร่งเครื่อง” แผนป้องกันน้ำท่วมปี 2569 ล่วงหน้าเกือบหนึ่งปีเต็ม โดยการดึง สำนักงานทรัพยากรน้ำแห่งชาติ (สทนช.) เข้ามาเป็นหัวหอกสำคัญ หวังเปลี่ยนจาก “การตั้งรับ” ไปสู่ “เชิงรุก” อย่างที่ไม่เคยเป็นมาก่อน

     นายปิยะศิริ ยอมรับอย่างตรงไปตรงมาว่า อุปสรรคสำคัญที่ทำให้การแก้ปัญหาน้ำท่วมใต้ไม่เคยยั่งยืนคือ “ความลืม”

    “ผมประสานไปที่ สทนช. เอง เพราะนี่คือหน่วยงานเจ้าภาพหลักตามกฎหมาย ในขณะที่วันนี้ทุกคนอาจจะลืมภาพความทุกข์ยากตอนน้ำท่วมไปแล้ว แต่ในใจผมคิดตลอดว่าจะทำอย่างไรไม่ให้ภาพเหล่านั้นเกิดซ้ำซาก เราต้องใช้ช่วงเวลานี้แหละที่แดดยังออก น้ำยังไม่ท่วม เข้าไปบริหารจัดการ ไม่ใช่รอให้ถึงเดือนพฤศจิกายนแล้วค่อยมาวิ่งรอกแจกถุงยังชีพ ซึ่งนั่นคือการแก้ที่ปลายเหตุ” เลขาธิการ ศอ.บต. ระบุ

     คำกล่าวนี้สะท้อนภาพลักษณ์การทำงานแบบ “ไฟไหม้ฟาง” ของหน่วยงานรัฐในอดีต ที่มักขยับตัวเมื่อน้ำถึงหน้าบ้าน แต่กลับ “นิ่งสงบ” ในยามที่ควรจะขุดลอกหรือวางแผนทางน้ำ

     จากการตรวจสอบเอกสารเชิงลึก พบว่าความพยายามของ ศอ.บต. เริ่มเห็นผลเป็นรูปธรรมเมื่อ นายชยันต์ เมืองสง เลขาธิการ สทนช. ได้ลงนามในคำสั่งแต่งตั้ง “คณะทำงานบูรณาการแนวทางบริหารจัดการทรัพยากรน้ำในพื้นที่จังหวัดชายแดนภาคใต้” เมื่อวันที่ 10 กุมภาพันธ์ 2569

      โครงสร้างคณะทำงานชุดนี้มีความ “ไม่ธรรมดา” เพราะถูกออกแบบมาเพื่อทำลายกำแพงระหว่างกระทรวง โดยดึงผู้ทรงอิทธิพล 3 สายหลักมาผนึกกำลัง นายภราดร ปริศนานันทกุล รัฐมนตรีประจำสำนักนายกรัฐมนตรี ในฐานะผู้กำกับดูแล ศอ.บต. นั่งแท่นที่ปรึกษา นายปิยะศิริ วัฒนวรางกูร เลขาธิการ ศอ.บต. เป็นตัวกลางเชื่อมความต้องการของประชาชน และ แม่ทัพภาคที่ 4 ดูแลเรื่องกำลังพลและมิติความปลอดภัยในพื้นที่เสี่ยง

     ในเอกสารคำสั่งระบุเหตุผลความจำเป็นชัดเจนว่า วิกฤตน้ำท่วมที่ผ่านมา “รุนแรงและซับซ้อนเกินกว่าหน่วยงานระดับจังหวัดจะรับมือได้ฝ่ายเดียว” จึงต้องใช้ พ.ร.บ. ทรัพยากรน้ำ พ.ศ. 2561 มาเป็นเครื่องมือทางกฎหมายเพื่อบูรณาการงบประมาณให้เป็นเอกภาพ

    นอกจากนี้ยังพบข้อมูลที่น่าสนใจเกี่ยวกับกรอบการทำงาน 5 ด้านของคณะทำงานชุดนี้ ซึ่งมุ่งเน้นไปที่การปิดช่องโหว่ที่เคยล้มเหลวในอดีต การวิเคราะห์จุดเสี่ยงระดับ Micro ไม่ใช่การดูแผนที่ภาพรวมจากกรุงเทพฯ แต่ต้องลงไปถึงจุดที่ “ตลิ่งพัง” และ “สิ่งปลูกสร้างขวางทางน้ำ” ในระดับหมู่บ้าน การจัดเตรียมศูนย์อพยพและคลังอาหารเวชภัณฑ์ที่ไม่ใช่เพียงแค่การ “รอรับบริจาค” ความยั่งยืนของโครงสร้างพื้นฐาน นี่คือหัวใจสำคัญ เมื่อน้ำท่วม “ระบบไฟฟ้า ประปา และโรงพยาบาลต้องใช้งานได้” ไม่ใช่เป็นหน่วยงานแรกๆ ที่ใช้งานไม่ได้เมื่อเกิดวิกฤต

   รวมถึง การฝึกซ้อมเสมือนจริงให้เจ้าหน้าที่ระดับล่างรู้หน้าที่ทันทีที่ระดับน้ำถึงจุดวิกฤต โดยไม่ต้องรอคำสั่งจากส่วนกลาง และ ศูนย์บัญชาการเดียว ลดความซ้ำซ้อนของการรายงานตัวเลข เพื่อให้การตัดสินใจจบที่จุดเดียว

     ประเด็นที่แหลมคมที่สุดและอาจกระทบต่อผลประโยชน์บางกลุ่ม คือการที่เลขาธิการ ศอ.บต. หยิบยกสาเหตุทางนิเวศวิทยาขึ้นมาพูดอย่างกล้าหาญ นายปิยะศิริชี้ให้เห็นว่า การขยายตัวของพื้นที่เกษตรกรรม โดยเฉพาะ “การแห่ปลูกทุเรียนในจังหวัดยะลา” กำลังเป็นระเบิดเวลาของน้ำท่วมโคลนถล่ม

      “ไม่มีหน่วยงานไหนพูดถึงการปลูกต้นไม้หรือรักษาป่า สังเกตไหม ว่าน้ำที่ท่วมลงมาเป็นอย่างแรกจะเป็นดินโคลน เพราะมันไม่มีรากใหญ่ที่จะยึด ทุกคนถางป่าปลูกทุเรียนกันจะหมดอยู่แล้ว”

      นายปิยะศิริจึงชูธงนำแนวพระราชดำรัส “การปลูกป่าในใจคน” ของรัชกาลที่ 9 มาเป็นแกนหลัก โดยมองว่าความมั่นคงที่แท้จริงไม่ใช่แค่เรื่องของทหารหรืออาวุธ แต่คือ “ความมั่นคงด้านทรัพยากร” หากประชาชนไม่มีจิตสำนึกในการรักษาป่าต้นน้ำ ต่อให้สร้างเขื่อนหรือกำแพงกั้นน้ำหนาเพียงใด ก็ไม่สามารถหยุดยั้งพิบัติภัยได้

    การขยับตัวของ ศอ.บต. และ สทนช. ในครั้งนี้ ถือเป็นมิติใหม่ของการทำงานเชิงป้องกัน ได้หรือไม่ นี่คือบททดสูจน์ครั้งสำคัญของ นายปิยะศิริ วัฒนวรางกูร ในการเปลี่ยนโฉมหน้าการจัดการน้ำภาคใต้ จากการ “รอรับบริจาค” สู่การ “จัดการที่ต้นเหตุ” อย่างยั่งยืน

       ท่ามกลางบรรยากาศแดดร่มลมตกที่ลานกว้างหน้ามัสยิดกลางประจำจังหวัด ควันไฟจากการปิ้งไก่กอและและกลิ่นหอมของข้าวหมกโชยฟุ้งไปทั่วบริเวณ นี่คือภาพจำที่คุ้นตาของ “วิถีรอมฎอน” ในพื้นที่จังหวัดชายแดนภาคใต้ที่หมุนเวียนกลับมาอีกครั้ง แต่เบื้องหลังความคึกคักของตลาดนัดรอมฎอน คือวิถีชีวิตที่เปี่ยมด้วยวินัย ความอดทน และความหวังที่ส่งผ่านจากรุ่นสู่รุ่น

          ก่อนแสงแรกของวันจะแตะขอบฟ้า ในเวลาประมาณตี 4 ครึ่ง เสียงตะโกนเรียก ตามสายจากมัสยิด ปลุกให้สมาชิกในครอบครัวลุกขึ้นมารวมตัวกันที่โต๊ะอาหาร มื้อ “ซูโฮร์” (มื้อก่อนรุ่งสาง) ไม่ใช่เพียงการเติมพลังงานเพื่อสู้กับความหิวโหยตลอด 13 ชั่วโมงข้างหน้า แต่คือช่วงเวลาที่สมาชิกในครอบครัวได้สบตาและสนทนากันอย่างใกล้ชิดที่สุด

       “เรากินเพื่อให้มีแรงทำงาน และเพื่อให้รู้ซึ้งถึงคุณค่าของอาหารที่อัลลอฮ์ ประทานมา” แบมะ พ่อค้าในตลาดพิมลชัย จังหวัดยะลา เล่าขณะจัดเตรียมสินค้า “หลังกินซูโฮร์และละหมาดซุบฮิเสร็จ หลายคนก็เริ่มชีวิตการทำงานทันที คนกรีดยางก็เข้าป่า คนค้าขายก็เตรียมของ น้อยคนจะนอนต่อ เพราะรอมฎอนไม่ใช่เดือนแห่งการพักผ่อน แต่เป็นเดือนแห่งการเพียรพยายาม”

        แม้ในช่วงกลางวัน ท้องถนนอาจจะดูเงียบเหงาไปบ้างเพราะผู้คนลดกิจกรรมที่ใช้กำลังหนัก แต่เมื่อเข็มนาฬิกาเดินเข้าสู่เวลา 15.00 น. บรรยากาศจะเปลี่ยนไปโดยสิ้นเชิง “ตลาดนัดรอมฎอน” กลายเป็นจุดศูนย์รวมของคนทุกวัย

         ที่นี่เราจะเห็น “อินทผลัม” วางขายเรียงรายหลายสิบสายพันธุ์ ควบคู่ไปกับขนมพื้นเมืองที่หาทานยากในเวลาปกติ เช่น ตือปงอาแป หรือ ลาแซ

       แหล่งข่าวในพื้นที่ระบุว่า แม้ภาวะเศรษฐกิจจะมีความผันผวน แต่ “กำลังซื้อ” ในเดือนรอมฎอนยังคงแข็งแกร่ง เพราะการละศีลอดไม่ใช่แค่การกินของตัวเอง แต่คือการ “ซื้อไปฝาก” เพื่อนบ้าน ผู้ยากไร้ และมัสยิด ตามหลักการแบ่งปันที่ฝังรากลึกในวัฒนธรรมมลายูมุสลิม

        เมื่อเสียงอาซานมักริบดังขึ้น บ่งบอกเวลาดวงอาทิตย์ลับขอบฟ้า ความเคลื่อนไหวบนท้องถนนจะหยุดนิ่งชั่วขณะ ทุกคนต่างนั่งล้อมวงละศีลอด (เปิดปอซอ) ด้วยอินทผลัมและน้ำเปล่าตามสุนนะฮ์ (จริยวัตร) ของท่านนบี

      “ภาพที่สวยที่สุดไม่ใช่ตอนกินข้าวคำแรก” น้องไซนับ นักศึกษามหาวิทยาลัยนราธิวาสราชนครินทร์ กล่าว “แต่คือตอนที่เราเห็นคนแปลกหน้ามานั่งละศีลอดร่วมกันในมัสยิด ใครมีอะไรก็นำมาแบ่งปันกัน ความโกรธเคืองที่เคยมีในช่วงปีที่ผ่านมาถูกละลายทิ้งไปในจานอาหารใบเดียวกัน”

        หลังมื้อค่ำ ชีวิตในภาคใต้ไม่ได้จบลงที่การนอนหลับ แต่เพิ่งจะเริ่มต้นขึ้นอีกครั้ง แสงไฟจากมัสยิดและบาลาเซาะห์ (อาคารละหมาดขนาดเล็ก) สว่างไสวไปจนดึกดื่นเพื่อการละหมาด “ตารอวีะห์” ซึ่งเป็นการละหมาดพิเศษเฉพาะเดือนนี้

ในพื้นที่เสี่ยงภัย การปฏิบัติศาสนกิจในยามค่ำคืนอาจมีความกังวลอยู่บ้าง แต่ภาพของเจ้าหน้าที่ฝ่ายความมั่นคงที่สลับเวรยามกับชุดรักษาความปลอดภัยหมู่บ้าน (ชรบ.) เพื่ออำนวยความสะดวกให้ชาวบ้านไปมัสยิด ก็เป็นภาพสะท้อนของความพยายามในการอยู่ร่วมกันท่ามกลางความแตกต่าง

       รอมฎอนในพื้นที่ภาคใต้ปีนี้ ยังคงเป็นบทพิสูจน์ถึงความศรัทธาที่เข้มแข็ง ท่ามกลางบริบททางสังคมและเศรษฐกิจที่ท้าทาย มันไม่ใช่แค่การ “งด” อาหารและเครื่องดื่ม แต่คือการ “ฝึก” ขัดเกลาจิตใจให้หลุดพ้นจากกิเลส และการ “สร้าง” สายสัมพันธ์ระหว่างเพื่อนมนุษย์

        เพราะสำหรับพี่น้องมุสลิมที่นี่… รอมฎอนคือเดือนที่เสียงหัวใจดังกว่าเสียงท้องที่หิวโหย และเป็นเดือนที่ความรักความสามัคคีเบ่งบานที่สุดในรอบปี

         

       กลายเป็นภาพชินตาแต่ยังคงเรียกความสนใจได้เสมอ สำหรับสไตล์การทำงานแบบ “ติดดิน-เข้าถึงง่าย” ของ พ.ต.อ.ทวี สอดส่อง หัวหน้าพรรคประชาชาติ ที่ล่าสุดสลัดภาพอดีตรัฐมนตรี นำทีม สส. บินลัดฟ้าสู่มาเลเซียด้วยตั๋วโดยสารชั้นประหยัด มุ่งหน้าย่านกัมปุงบารู  เพื่อล้อมวงถกปัญหา “หน้างาน” กับกลุ่มผู้ประกอบการต้มยำกุ้งในช่วงยามวิกาล

ไลฟ์สไตล์ ‘ติดดิน’ ในต่างแดน: ตั้งคุยฟังเสียง 

        การเดินทางครั้งนี้ พ.ต.อ.ทวี ยังคงรักษาคอนเซปต์การทำงานที่เน้นความเรียบง่าย โดยเลือกใช้บริการสายการบินพาณิชย์ในชั้นประหยัด ร่วมกับผู้โดยสารทั่วไป สะท้อนถึงบุคลิกที่เน้น “การเข้าถึง” มากกว่าพิธีรีตอง

      จุดหมายปลายทางไม่ใช่โรงแรมหรูหรา แต่คือ ร้านอาหารมาราเกช อาหรับ (Marrakesh Arab) ใจกลางย่านกัมปุงบารู แหล่งรวมตัวสำคัญของชาวมลายูและคนไทยในกัวลาลัมเปอร์ โดยนัดหมายยามดึก (22.00 น.) ซึ่งเป็นเวลาที่ร้านรวงเริ่มซา แสงไฟสลัว และกลิ่นอายแกงใต้หอมฟุ้ง คือบรรยากาศ รับฟังเสียงสะท้อนที่จริงใจที่สุดจากคนทำงาน

เปิด 4 ปมร้อน จากสิทธิแรงงานสู่ความมั่นคง

      ในวงสนทนาที่ยาวนานไปจนถึงช่วงข้ามคืน ประเด็นที่ถูกหยิบยกมาวิเคราะห์อย่างเข้มข้น

1. วิกฤต Work Permit ข้อจำกัดทางกฎหมายที่ทำให้ผู้ประกอบการไทยต้องอยู่อย่าง “สุ่มเสี่ยง”

2. สวัสดิการข้ามพรมแดน การเข้าถึงสิทธิการรักษาพยาบาลและการคุ้มครองแรงงานที่ยังไปไม่ถึง

3. ตัวกลางรัฐต่อรัฐ บทบาทของพรรคประชาชาติในการประสานสิบทิศระหว่าง รัฐบาลไทย และ รัฐบาลมาเลเซีย

4. สันติภาพกินได้ การใช้โมเดลเศรษฐกิจต้มยำกุ้งเป็นฐานในการสร้างรายได้ เพื่อดับไฟความไม่สงบในจังหวัดชายแดนภาคใต้

       “เราไม่ได้มาเพื่อสั่งการ แต่มาเพื่อฟังว่ารัฐบาลไทยต้องทำอย่างไร ให้คนไทย มีศักดิ์ศรีและได้รับการคุ้มครองอย่างเท่าเทียม”

 มากกว่าการเยี่ยมเยียน คือการรักษาฐานที่มั่น

        การลงพื้นที่ครั้งนี้ถูกมองว่าเป็นการ “ตอกเสาเข็ม” ความนิยมของพรรคประชาชาติในกลุ่มแรงงานและผู้ประกอบการต้มยำกุ้ง ซึ่งถือเป็นฐานเสียงสำคัญที่มีอิทธิพลต่อครอบครัวในพื้นที่ 3 จังหวัดชายแดนภาคใต้

      การเลือกเวลาพูดคุยหลังร้านปิด  ไม่เพียงแต่แสดงถึงความเข้าใจในวิถีชีวิตคนทำงาน แต่ยังเป็นการสื่อสารเชิงสัญลักษณ์ว่า “การเมืองไม่ได้อยู่แค่ในสภา แต่อยู่ในทุกมื้ออาหารและทุกหยาดเหงื่อของประชาชน”

         ในพื้นที่ความมั่นคงที่เต็มไปด้วยความซับซ้อนอย่างจังหวัดชายแดนภาคใต้ “ความสุข” ของชาวบ้านอาจไม่ได้วัดกันที่ตัวเลขทางเศรษฐกิจเพียงอย่างเดียว หากแต่คือการได้กลับมามองเห็นใบหน้าของลูกหลาน และการได้กลับไปประกอบศาสนกิจที่ตนเคารพศรัทธาได้อีกครั้ง

          โรงพยาบาลสมเด็จพระยุพราชสายบุรี จ.ปัตตานี บรรยากาศอบอวลไปด้วยรอยยิ้มและคราบน้ำตาแห่งความยินดี ในพิธี “เปิดดวงตา” ภายใต้โครงการ “แสงแห่งความหวัง” เพื่อเฉลิมพระเกียรติพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว และสมเด็จพระนางเจ้าฯ พระบรมราชินี

         โดยมี พลโท นรธิป โพยนอก แม่ทัพภาคที่ 4 ในฐานะผู้อำนวยการรักษาความมั่นคงภายในภาค 4 (ผอ.รมน.ภาค 4) เป็นประธานคนสำคัญในการมอบ “โลกใบใหม่” ให้กับพี่น้องประชาชน

เบื้องหลัง “ปฏิบัติการกู้การมองเห็น”

         โครงการนี้ไม่ใช่เพียงภารกิจทางการแพทย์ทั่วไป แต่คือการบูรณาการแบบ “สามประสาน” ระหว่างกองทัพ สาธารณสุข และชุมชน ภายใต้การอำนวยการของ พลตรี กฤศ ศรีเดชาสินธุ์ ผู้อำนวยการศูนย์สันติวิธี และตัวฟันเฟืองสำคัญอย่าง พันเอก เอกธวุฒิ คงคาเขตร ผู้อำนวยการโรงเรียนการเมือง (ศสว.)

ย้อนกลับไปเพียงไม่กี่วันก่อนหน้า ปฏิบัติการเริ่มขึ้นอย่างเข้มข้น

• 30 ม.ค. 69 การคัดกรองผู้ป่วยกว่า 381 ราย ท่ามกลางการอำนวยความสะดวกของหน่วยเฉพาะกิจกรมทหารพรานที่ 44 และทีมแพทย์

• 31 ม.ค. 69 จักษุแพทย์ทหารเปิดห้องผ่าตัดเร่งด่วนช่วยเคสวิกฤต 110 ราย โดยมีภาพที่น่าประทับใจคือเหล่าทหารพรานและจิตอาสา คอยประคองผู้สูงอายุเดินขึ้นลงเตียงคนไข้อย่างใกล้ชิด

“เราใช้ชุดปฏิบัติการกิจการพลเรือน (ชป.กร.) เดินเท้าเข้าหาชุมชนเพื่อสำรวจผู้ป่วย เพราะชาวบ้านบางคนเข้าไม่ถึงข้อมูล หรือปล่อยทิ้งไว้จนเกือบตาบอดถาวร” พ.อ. เอกธวุฒิ กล่าวถึงการทำงานเชิงรุก

มากกว่าการมองเห็น คือ “เสรีภาพแห่งศรัทธา”

       จุดเด่นของโครงการ “แสงแห่งความหวัง” ในสายตาของนักสังเกตการณ์ในพื้นที่ คือการเชื่อมโยงความเชื่อทางศาสนาเข้ากับการบริการรัฐ นายแวดีอราแม มะมิงจิ ประธานกรรมการอิสลามประจำจังหวัดปัตตานี และ นางพาตีเมาะ สะดียามู ผู้ว่าราชการจังหวัดปัตตานี ที่มาร่วมงาน ต่างเห็นพ้องว่านี่คือการยกระดับคุณภาพชีวิตที่ตรงจุด

       พ.อ. เอกธวุฒิ ขยายความว่า ความสำเร็จที่ยิ่งใหญ่ที่สุดไม่ใช่ตัวเลขคนไข้ แต่คือการเห็นชาวบ้านกลับไปอ่านคัมภีร์ได้

       “วันนี้เห็นรอยยิ้มของชาวบ้านที่กลับมามองเห็นได้อีกครั้ง สามารถได้กลับไปอ่านคัมภีร์อัลกุรอาน อ่านบทสวดมนต์ไหว้พระ อ่านพระคัมภีร์ไบเบิ้ลได้ และสามารถประกอบศาสนกิจตามหลักศาสนาของตนเองได้อย่างมีความสุข ถือเป็นความสำเร็จที่ยิ่งใหญ่กว่าภารกิจใดๆ”

 ความรักนำทาง ความจริงใจสร้างสันติ

       การที่แม่ทัพภาคที่ 4 ลงพื้นที่มอบแว่นกันแดดและกล่าวให้กำลังใจด้วยตนเอง สะท้อนถึงนโยบาย “การเมืองนำการทหาร” ที่เน้นการใช้ความรักและความจริงใจเป็นเครื่องมือหลัก

        ในดินแดนที่ความขัดแย้งมักถูกนำมาเป็นประเด็นสร้างความแตกแยก แต่โครงการ “แสงแห่งความหวัง” กลับพิสูจน์ให้เห็นว่า เมื่อประชาชนเข้าถึงสวัสดิการพื้นฐาน มีสุขภาพที่ดี และได้รับการปฏิบัติด้วยความเคารพในศักดิ์ศรี ความเชื่อมั่นต่อรัฐก็จะเกิดขึ้นตามมา

         การ “เปิดดวงตา” ที่สายบุรีในวันนี้ จึงอาจเป็นจุดเริ่มต้นของการ “เปิดดวงใจ” เพื่อก้าวสู่สันติสุขที่ยั่งยืนในชายแดนใต้ต่อไป

      ผอ.กกต.จังหวัดยะลา เปิดเวทีทำความเข้าใจสื่อมวลชน เตรียมพร้อมเลือกตั้ง ส.ส. ควบคู่ประชามติ 8 ก.พ. 69 นี้ เผยจัดจุดเลือกตั้งพิเศษเพื่อผู้สูงอายุ-ผู้พิการ พร้อมเชิญชวนภาคประชาชนลงทะเบียนร่วมเวทีดีเบตร่างรัฐธรรมนูญฉบับใหม่

      เมื่อวันที่ 23 มกราคม 2569 ณ ศูนย์ราชการจังหวัดชายแดนภาคใต้ อ.เมือง จ.ยะลา สำนักงานคณะกรรมการการเลือกตั้งประจำจังหวัดยะลา (กกต.ยะลา) จัดกิจกรรม “กกต.ยะลา พบสื่อมวลชน” เพื่อชี้แจงแนวทางการเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร (ส.ส.) และการออกเสียงประชามติ โดยมี นายปิยะวุธ เขียวขำ ผู้อำนวยการ กกต.จังหวัดยะลา เป็นประธาน พร้อมด้วยตัวแทนจาก ศอ.บต. และประชาสัมพันธ์จังหวัดเข้าร่วม

ย้ำเลือกตั้ง 8 ก.พ. 69: เลือก ส.ส. พร้อมลงประชามติ

นายปิยะวุธ เขียวขำ เปิดเผยว่า กกต. ได้กำหนดให้วันที่ 8 กุมภาพันธ์ 2569 เป็นวันเลือกตั้งทั่วไปและวันออกเสียงประชามติพร้อมกัน โดยภารกิจสำคัญคือการสร้างความเข้าใจเรื่องขั้นตอนการใช้สิทธิที่ซับซ้อนขึ้นเนื่องจากมีการลงคะแนนสองประเภทในวันเดียว

ประเด็นสำคัญที่มีการชี้แจงต่อสื่อมวลชนประกอบด้วย:

• ข้อกฎหมาย: การเตรียมความพร้อมหลังพระราชกฤษฎีกายุบสภาฯ พ.ศ. 2568

• การหาเสียง: ข้อควรระวังของพรรคการเมืองและหน่วยงานรัฐ เพื่อป้องกันการทำผิดกฎหมายเลือกตั้ง

• ประชามติ: ที่มาและเหตุผลความจำเป็นในการจัดทำรัฐธรรมนูญฉบับใหม่

เปิดพิกัดเลือกตั้งล่วงหน้า 1 ก.พ. – หน่วยพิเศษเพื่อผู้พิการ

สำหรับการเลือกตั้งล่วงหน้าที่จะมีขึ้นในวันที่ 1 กุมภาพันธ์ 2569 (08.00-17.00 น.) กกต.ยะลา ได้กำหนดจุดเลือกตั้งไว้ 3 เขต รวม 4 จุดหลัก

     นอกจากนี้ กกต. ยังจัดหน่วยเลือกตั้งกรณีพิเศษ ณ บ้านพักทักษิณยะลา เพื่ออำนวยความสะดวกแก่ผู้สูงอายุและผู้พิการจำนวนกว่า 90 คนที่ไม่สามารถเดินทางไปหน่วยเลือกตั้งปกติได้ โดยมีแผนจะขยายรูปแบบนี้ไปยังพื้นที่อื่นเพิ่มเติม

ชวนลงทะเบียน “ดีเบตร่าง รธน.”

ในช่วงท้าย ผอ.กกต.ยะลา ได้เน้นย้ำถึงการเปิดพื้นที่ทางความคิด โดยเชิญชวนประชาชนและหน่วยงานที่สนใจเข้าร่วม เวทีดีเบตเรื่องการร่างรัฐธรรมนูญ เพื่อสร้างการมีส่วนร่วมในเนื้อหาของกฎหมายสูงสุด

“สื่อมวลชนคือกลไกสำคัญในการส่งต่อข้อมูลที่แม่นยำ หากประชาชนเข้าใจขั้นตอนอย่างถูกต้อง จะช่วยลดจำนวนบัตรเสียและสร้างความเชื่อมั่นต่อผลการเลือกตั้งได้” นายปิยะวุธ ระบุ

ทั้งนี้ ผู้ที่สนใจเข้าร่วมเวทีดีเบตสามารถ ลงทะเบียนได้ตั้งแต่วันนี้ ถึงวันที่ 26 มกราคม 2569 ณ สำนักงาน กกต.จังหวัดยะลา

“ไชยยงค์” แท็กทีม “วิริยะ-เนชั่น” ลงพื้นที่ยะหา ส่งมอบไออุ่นวันเด็ก เติมเต็มรอยยิ้มกลุ่มเปราะบาง-ผู้ป่วยติดเตียง

          พลังความห่วงใยหลั่งไหลสู่ชายแดนใต้ เมื่อ นายไชยยงค์ มณีรุ่งสกุล สมาชิกวุฒิสภา (สว.) ในฐานะนายกสมาคมหนังสือพิมพ์ภาคใต้ และสมาคมนักหนังสือพิมพ์ภูมิภาคแห่งประเทศไทย พร้อมด้วยที่ปรึกษาสมาคมสื่อมวลชนเพื่อพัฒนาชายแดนภาคใต้ เป็นประธานในพิธีมอบของขวัญเนื่องในวันเด็กแห่งชาติประจำปี 2569 ณ ศูนย์พัฒนาอาชีพ กลุ่มร่วมด้วยช่วยกันชายแดนใต้ ต.ยะหา อ.ยะหา จ.ยะลา

ผนึกกำลังส่งความสุขถึง “หัวบันไดบ้าน”

กิจกรรมในครั้งนี้เป็นการผนึกกำลังครั้งสำคัญระหว่าง เนชั่นทีวี และ บริษัท วิริยะประกันภัย จำกัด (มหาชน) ภายใต้แนวคิดการส่งความสุขที่ “ตรงจุดและถึงมือ” โดยเน้นเป้าหมายไปที่เด็กๆ ในพื้นที่ห่างไกลและกลุ่มเปราะบางที่ไม่สามารถเข้าถึงกิจกรรมวันเด็กในพื้นที่หลักได้ ของขวัญประกอบด้วย รถจักรยาน ชุดอุปกรณ์ระบายสี กระเป๋านักเรียน และปฏิทิน โดยได้รับความร่วมมือจากทีมสมาคมสื่อมวลชนฯ และกลุ่มร่วมด้วยช่วยกันชายแดนใต้ ในการคัดกรองเพื่อให้ความช่วยเหลือเข้าถึงผู้ที่ขาดแคลนที่สุด

รอยยิ้มท่ามกลางความเงียบ: ไฮไลท์แห่งความประทับใจ

คณะเดินทางได้ลงพื้นที่เชิงรุก เยี่ยมเยียนถึงบ้านพักของเด็กๆ ที่ป่วยติดเตียงและครอบครัวที่มีภาระดูแลผู้ป่วยหนัก หนึ่งในภาพความประทับใจคือการมอบจักรยานให้แก่ “น้องรอกิ” เด็กชายวัย 6 ขวบ ผู้พิการทางการได้ยิน ซึ่งอาศัยอยู่ในครอบครัวที่มีน้าชายป่วยติดเตียง

แม้ “น้องรอกิ” จะไม่สามารถส่งเสียงเป็นถ้อยคำได้ แต่แววตาและรอยยิ้มที่สดใสเมื่อได้รับจักรยานคันใหม่ ได้สื่อสารความสุขออกมาอย่างเปี่ยมล้น สร้างความตื้นตันใจให้แก่ผู้ปกครองและชาวบ้านในพื้นที่เป็นอย่างมาก ซึ่งต่างกล่าวเป็นเสียงเดียวกันว่า ของขวัญเหล่านี้คือ “กำลังใจ” อันมีค่าที่ทำให้พวกเขารู้สึกว่าไม่ถูกทอดทิ้ง

“เด็กคือความหวังของหมู่บ้าน” บทสะท้อนในวันครู

เนื่องจากปีนี้กิจกรรมจัดขึ้นในวันที่ 16 มกราคม ซึ่งตรงกับ “วันครู” นายไชยยงค์ มณีรุ่งสกุล ได้ให้ข้อคิดที่ลึกซึ้งว่า ความสำคัญของเด็กไม่ควรถูกจำกัดอยู่เพียงวันเดียวตามปฏิทิน

“วันสำคัญอย่างวันเด็ก วันแม่ หรือวันพ่อ ไม่ควรเป็นเพียงสัญลักษณ์ที่จัดแล้วจบไป แต่เด็กคือความสำคัญที่เราต้องดูแลทุกวัน ผมจึงยินดีมากที่เห็นการจัดงานวันนี้โดยไม่ยึดติดกับวันที่ เพราะเด็กคือ ‘ความหวังของหมู่บ้าน’ การสร้างคนต้องเริ่มจากรากฐานชุมชน และในวันครูนี้ เราต้องระลึกด้วยว่าครูคือ ‘เบ้าหลอม’ ที่สร้างเยาวชนให้เติบโตอย่างมีคุณภาพ” นายไชยยงค์ กล่าว

                                               

การลงพื้นที่อำเภอยะหาในครั้งนี้ จึงเป็นมากกว่าการมอบสิ่งของ แต่เป็นการส่งสัญญาณถึงสังคมว่า การดูแลเยาวชนในพื้นที่เปราะบางชายแดนภาคใต้ จำเป็นต้องใช้ความรัก ความต่อเนื่อง และความเข้าใจ เพื่อสร้างความภาคภูมิใจและต้นกล้าที่แข็งแรงให้กับชุมชนสืบไป

      นายสาเหะมูหามัด อัลอิดรุส สมาชิกสภาผู้แทนราษฎรจังหวัดปัตตานี พร้อมด้วยคณะผู้ทรงคุณวุฒิจากส่วนกลาง ได้ลงพื้นที่ชุมชนบาราโหม อำเภอเมือง จังหวัดปัตตานี เพื่อศึกษาและรับฟังข้อเสนอการพัฒนาศักยภาพการท่องเที่ยวโดยชุมชน (Community-Based Tourism) หรือ CBT เพื่อผลักดันให้เศรษฐกิจท้องถิ่นเติบโตอย่างยั่งยืน และเป็นแรงขับเคลื่อนเศรษฐกิจของจังหวัดปัตตานีสู่ระดับประเทศ

คณะผู้ทรงคุณวุฒิที่ร่วมลงพื้นที่ครั้งนี้ ประกอบด้วย อาจารย์กัปตัน ดร.อำพล ขำวิลัย คณบดีวิทยาลัยนานาชาติการบินและอวกาศ มหาวิทยาลัยเกริก และที่ปรึกษาคณะกรรมาธิการพัฒนาการเมือง การสื่อสารมวลชน และการมีส่วนร่วมของประชาชน รวมถึงนางอนุสรา มู่ฮัมหมัด สมาชิกสภาเทศบาลนครนนทบุรี และรองคณบดีวิทยาลัยนานาชาติการบินและอวกาศ มหาวิทยาลัยเกริก

การลงพื้นที่เน้นการเรียนรู้วิถีชีวิตพื้นบ้านและทรัพยากรธรรมชาติอันอุดมสมบูรณ์ของชุมชนบาราโหม ซึ่งมีเอกลักษณ์วัฒนธรรมมลายูที่เข้มแข็ง จนกลายเป็นแหล่งท่องเที่ยวยอดนิยม โดยเฉพาะกิจกรรมไฮไลท์ คือ การล่องเรือชมป่าชายเลนพร้อมรับประทานอาหารพื้นบ้านรสเลิศบนเรือ ซึ่งได้รับความสนใจจากนักท่องเที่ยวเป็นอย่างมาก นอกจากนี้ ชุมชนยังสร้างรายได้ต่อเนื่องจากการทำประมงพื้นบ้าน และการแปรรูปผลิตภัณฑ์ เช่น กะปิ ปลาหมึกแห้ง รวมถึงงานหัตถกรรมพื้นถิ่น

คณะกรรมาธิการยังได้เยี่ยมชม วิสาหกิจ BARAHOM BARZAAR ซึ่งเป็นแหล่งผลิตผ้าปาเตะและผ้าบาติกคุณภาพของชุมชน ที่มีจุดเด่นในการนำลวดลายจากจานโบราณ ดอกไม้พื้นถิ่น และอัตลักษณ์มลายูมาแกะลายอย่างประณีต ผลิตเป็นผ้าผืน ชุดสำเร็จรูป และเซ็ตของฝาก ซึ่งได้รับความนิยมและสร้างชื่อเสียงให้กับปัตตานีในระดับนานาชาติ

ในการพูดคุยกับผู้นำชุมชนและผู้ประกอบการด้านเศรษฐกิจสร้างสรรค์ คณะทำงานได้รับฟังปัญหาและข้อเสนอแนะในหลายด้าน ทั้งเรื่องการพัฒนาโครงสร้างพื้นฐาน การเข้าถึงแหล่งทุน และความจำเป็นในการสนับสนุนด้านการประชาสัมพันธ์อย่างต่อเนื่อง เพื่อช่วยให้ชุมชนสามารถเติบโตได้อย่างมั่นคงและยั่งยืน

ชุมชนบาราโหมมีศักยภาพสูงในการพัฒนาเป็น ‘ชุมชนต้นแบบการท่องเที่ยวโดยประชาชนมีส่วนร่วม’ และสามารถต่อยอดเป็นแหล่งเรียนรู้ด้าน CBT ที่สำคัญของประเทศในอนาคตได้

ด้านคณะกรรมาธิการฯ ยืนยันว่า จะนำข้อมูลและข้อเสนอแนะจากชุมชนบาราโหมเข้าสู่การพิจารณาเพื่อผลักดันเชิงนโยบาย เพื่อสนับสนุนการพัฒนาพื้นที่ชายแดนใต้ในทุกมิติ และผลักดันให้ชุมชนบาราโหมเป็นหนึ่งในจุดหมายปลายทางการท่องเที่ยวที่สำคัญของประเทศไทยต่อไป