สมาคมนักข่าวฯ ออกแถลงการณ์ประณาม ใช้ปฏิบัติการ IO คุกคาม ‘ฐปณีย์’ หลังตั้งคำถามจี้แม่ทัพภาค 4 ปมยิง สส.นราธิวาส
เมื่อวันที่ 15 เมษายน 2569 ฝ่ายสิทธิเสรีภาพและการปฏิรูปสื่อ สมาคมนักข่าวนักหนังสือพิมพ์แห่งประเทศไทย ออกแถลงการณ์แสดงความกังวลอย่างยิ่งต่อกรณีการใช้ปฏิบัติการข่าวสาร (Information Operation: IO) คุกคามสื่อมวลชนอย่างรุนแรง กรณี นางสาวฐปณีย์ เอียดศรีไชย ผู้สื่อข่าวสำนักข่าว The Reporters ถูกโซเชียลมีเดียถล่มโจมตี หลังตั้งคำถามตรวจสอบประเด็นความมั่นคงในพื้นที่ภาคใต้
ชนวนเหตุ “ถ้าเป็นผม ไม่ปล่อยให้รอดหรอก”
เหตุการณ์ดังกล่าวเกิดขึ้นภายหลังการทำหน้าที่ของนางสาวฐปณีย์ ในการตั้งคำถาม ณ เวทีแถลงข่าวของ แม่ทัพภาคที่ 4 ในฐานะผู้อำนวยการ กอ.รมน.ภาค 4 เกี่ยวกับความคืบหน้าเหตุลอบยิง นายกมลศักดิ์ ลีวาเมาะ สส.นราธิวาส พรรคประชาชาติ ซึ่งคำตอบของแม่ทัพภาคที่ 4 ที่ระบุว่า “ถ้าเป็นผม ไม่ปล่อยให้รอดหรอก” ได้สร้างความตระหนกต่อสังคมอย่างกว้างขวาง โดยเฉพาะเมื่อหลุดออกมาจากปากของผู้บังคับบัญชาระดับสูงของกองทัพ
สมาคมนักข่าวฯ ระบุว่า สิ่งที่น่ากังวลยิ่งกว่าคือ “ปฏิกิริยาจัดตั้ง” ในโลกออนไลน์ โดยพบพฤติการณ์ดังนี้
การเผยแพร่พร้อมเพรียง มีเพจโซเชียลมีเดียจำนวนมากพากันเผยแพร่ข้อความใส่ร้ายนางสาวฐปณีย์ในเวลาไล่เลี่ยกัน
ลักษณะการประสานงาน มีการใช้เนื้อหาและวาทกรรมที่คล้ายคลึงกัน มุ่งเป้าโจมตีตัวบุคคลอย่างชัดเจน
ผิดธรรมชาติความรวดเร็วและปริมาณของเนื้อหาที่ปรากฏเต็มหน้าฟีดของผู้ใช้งาน สะท้อนว่ามิใช่การแสดงความคิดเห็นโดยสุจริตของประชาชน แต่เป็นปฏิบัติการที่มีผู้อยู่เบื้องหลัง
ชี้ IO ยกระดับ “ปิดปากสื่อ” ทำลายการตรวจสอบ
สมาคมนักข่าวฯ ยืนยันว่า การตั้งคำถามต่อเจ้าหน้าที่รัฐในประเด็นที่ประชาชนสงสัยคือ “หัวใจสำคัญ” ของสื่อมวลชน ปัญหาจึงมิได้อยู่ที่ตัวคำถาม แต่อยู่ที่ท่าทีของผู้มีอำนาจ ซึ่งไม่ควรถูกนำมาเป็นข้ออ้างในการสร้างกระแสความเกลียดชังเพื่อคุกคามความปลอดภัยของสื่อ
“ปัจจุบันปฏิบัติการเหล่านี้ได้ยกระดับเป็นการคุกคามสื่อในรูปแบบใหม่ที่มุ่งทำลายความน่าเชื่อถือของผู้ที่ตั้งคำถามตรวจสอบอำนาจรัฐ ถือเป็นการละเมิดเสรีภาพสื่ออย่างร้ายแรง และเป็นความพยายาม ‘ปิดปากสื่อ’ ด้วยวิธีการที่ตรวจสอบได้ยากแต่สร้างความเสียหายแก่สังคม” แถลงการณ์ระบุ
ข้อเรียกร้องต่อหน่วยงานความมั่นคง
ปัญหาการใช้ IO โดยหน่วยงานความมั่นคงในพื้นที่จังหวัดชายแดนภาคใต้ เป็นประเด็นที่ถูกวิพากษ์วิจารณ์มาอย่างยาวนาน ทั้งการสร้าง “เรื่องเล่า” (Narrative) เพื่อตีตรานักการเมือง ภาคประชาสังคม และล่าสุดคือสื่อมวลชน
สมาคมนักข่าวฯ จึงมีข้อเรียกร้อง ดังนี้:
ประณามพฤติกรรม ขอประณามทุกกลุ่มที่ใช้ปฏิบัติการข่าวสารเพื่อคุกคามและบิดเบือนข้อเท็จจริงต่อสื่อมวลชน
ยุติการใช้นโยบายสร้างความแตกแยก เรียกร้องให้หน่วยงานที่เกี่ยวข้องตรวจสอบและหยุดการใช้ IO ในลักษณะโจมตีบุคคลที่เห็นต่าง
คุ้มครองเสรีภาพ รัฐต้องประกันว่าสื่อมวลชนจะสามารถทำหน้าที่ตรวจสอบอำนาจรัฐได้อย่างเสรีและปลอดภัย เพื่อรักษาไว้ซึ่งผลประโยชน์ของสาธารณชน
